Yumurtalık Kanseri

Over kanseri nedir?
Yumurtalık kanserlerine “over kanseri” adı verilir. Over, latince’de yumurtalık anlamına gelmektedir. İngilizce’de ise “ovary” olarak geçer.

Over kanserleri halk arasında daha sık olarak yumurtalık kanserleri olarak bilinmektedir. Tıp literatüründe over kanserleri, “over ca” olarak da geçmektedir.

Over kanserleri ne sıklıkta görülür?
Yumurtalık kanserleri veya “Over kanserleri (Over Ca)” kadın üreme organlarından gelişen kanserler arasında ikinci sıklıkta görülenidir. Sıklıkla 50-70 yaş kadınlarda görülse de her yaş grubu kadında ortaya çıkabilir.

Over kanserleri türleri nelerdir?
Over kanserleri geliştikleri hücrelerin tipine göre adlandırılır; bu hücrelerin özelliklerine göre değişik davranış özellikleri gösterir ve tedavisi farklı olabilir. Bu açıdan bakıldığında yumurtalıklarda çok değişik özelliklere sahip hücre bulunmaktadır.

Over dokusundaki hücrelerden gelişen ondan fazla türde yumurtalık kanseri tipi vardır.

Metastaz (metastasis) nedir?
Metastas kanserli bir organdan kanser hücrelerinin sağlıklı organlara sıçrayarak yayılmasına denir. Metastas kısaca “kanserin yayılması” anlamına gelmektedir.

Metastas en sık olarak yüzeyel yolla, kan, lenf ve komşuluk yolları ile olabilir.

Kan ile yayılma “hematojen metastas”, lenf yolu ile yayılma “lenfojen metastas” olarak bilinmektedir.

Biyopsi

Biyopsi nedir? Biyopsi nasıl yapılır?
Biopsi herhangi bir dokudan mikroskop altında patolojik veya genetik inceleme amacıyla bir “parça alınması” demektir.

Biyopsi sonrası alınan materyaller çoğu zaman patoloji laboratuarlarına gönderilmekle birlikte bazı özel durumlarda genetik analiz amaçlarıyla “genetik laboratuvarları”na da gönderilebilir.
Bu bölümde biopsi olayının genetik kısmı değil, daha çok kast edilen patolojik kısmı ele alınmaktadır.

Biyopsi terminolojisi
Biyopsi (biopsi) halk arasında “parça alımı”, “numune alımı”, “parça çıkartılması” gibi sözcüklerle anılmaktadır. İngilizce’de parça (numune, örnek) kelimesinin karşılığı “sample”, parça alımı (örnekleme) ise “sampling” olarak geçmektedir.

Şüpheli dokulardan alınan biopsi materyaline numune, örnek, parça, materyal veya sample isimleri verilmektedir.

Patoloji Laboratuarı ve Patolojik İnceleme
Çoğu kez hastalardan alınan her türlü örnek parçalar (örnekler, numuneler, materyaller) patoloji laboratuvarına gönderilebilmektedir. Bu anlamda konunun önemini belirtmek için tıp eğitiminde “hastanın tırnağını bile kessen patolojiye gönder” deyimi mevcuttur.

Laboratuara gelen örnekler öncelikle gözlemlenerek nitelikleri, ağırlıkları ve hacimleri not edilmektedir. Bu işleme “gross değerlendirme” veya “makroskobik değerlendirme” adı verilmektedir.

Makroskobik (gros) inceleme sonrasında numuneler usule uygun şekilde ince bloklar halinde kesilmekte ve boyanarak mikroskobik incelemeye tabi tutulmaktadırlar. Bu incelemeye de “mikroskobik değerlendirmesi” denmektedir.

Vulva Kanseri

Vulva nedir?
Kadın dış üreme organlarından vulva; büyük ve küçük dudaklar, klitoris ve vagen girişini içeren alana verilen isimdir. Vulva, “dış genitalya (external genitalia)” veya “dış genital organ” adları ile de bilinmektedir.

Vulva kanseri nedir?
Vulva kanseri, vulvaya ait bölümlerin kanserleşmesini tarif etmektedir. Vulva kanseri, “Vulva Ca” olarak da geçer.

Vulva kanserleri ne sıklıkta görülür?
Kadınlardaki kanserlerin % 3’ü vulva kanseridir. Sıklıkla menopoz sonrası yıllarda (postmenopozal dönem) ortaya çıkmaktadır.

Vulva kanserlerinin büyük bir kısmı çok katlı epitelden gelişen “squamoz hücreli” kanserlerdir. Bunun dışında özel kanser tiplerinden olan Paget hastalığı, bazal hücreli kanser ve malign melanom da vulvada görülebilir.

Vulva kanserlerinde etken nedir?
Aynı cerviks ve vagina kanserlerinde olduğu gibi cinsel geçişli hastalıklardan “Human Papilloma Virusu (HPV)” enfeksiyonunun vulva kanserlerinde rol oynadığı düşünülmektedir.

Metastaz (metastasis) nedir?
Metastas, kanserli bir organdan kanser hücrelerinin sağlıklı organlara sıçramasına verilen isimdir. Diğer bir tarif ile metastas kısaca “kanserin yayılması” anlamına gelmektedir.

Metastas en sık olarak yüzeyel yolla, kan, lenf ve komşuluk yolları ile olabilir. Kan ile yayılma “hematojen metastas”, lenf yolu ile yayılma “lenfojen metastas” olarak bilinmektedir.

Vulva kanserleri nasıl metastaz yapar?
Vulva kanserleri öncelikle lokal olarak büyüyerek çevre doku ve organlarda hasara neden olur.

Kanser, önce vulvada ülser şeklinde veya tümör şeklinde ortaya çıkar. Zaman ilerledikçe vulva bölgesindeki organlara, idrar yollarına, anüse ve vaginaya ilerler. En son aşamada ise lenf damarlarına ulaşarak vücuda yayılır yani metastaz yapar.